• :
  • :
CHUYÊN NGHIỆP - TRÁCH NHIỆM - NĂNG ĐỘNG - MINH BẠCH - HIỆU QUẢ !
|
A- A A+ | Chia sẻ bài viết lên facebook Chia sẻ bài viết lên twitter Chia sẻ bài viết lên google+

Khói thuốc lá – mối nguy âm thầm phía sau nhiều bệnh không lây nhiễm

Hút thuốc lá làm tăng nguy cơ mắc nhiều bệnh không lây nhiễm như ung thư, bệnh tim mạch, đột quỵ, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD). Không chỉ người hút, những người sống và làm việc trong môi trường có khói thuốc cũng phải đối mặt với những nguy cơ sức khỏe đáng kể. Vì vậy, giảm sử dụng thuốc lá là một trong những giải pháp quan trọng trong phòng, chống bệnh không lây nhiễm.

Theo Tổ chức Y tế thế giới (WHO), thuốc lá gây ra hơn 8 triệu ca tử vong mỗi năm trên toàn cầu, trong đó khoảng 1,3 triệu người không hút thuốc tử vong do tiếp xúc với khói thuốc thụ động. Tại Việt Nam, theo thông tin WHO công bố năm 2025, các bệnh liên quan đến thuốc lá gây ra hơn 100.000 ca tử vong mỗi năm. Chi phí kinh tế do thuốc lá gây ra ước tính khoảng 108.000 tỷ đồng/năm, bao gồm chi phí y tế và tổn thất năng suất lao động. Những con số này cho thấy tác hại của thuốc lá không dừng lại ở sức khỏe của người hút mà còn tạo ra gánh nặng đối với gia đình và xã hội.

Một lớp tập huấn về phòng, chống tác hại thuốc lá cho đội ngũ giáo viên do Trung tâm Kiểm soát bệnh tật Hà Tĩnh tổ chức

Từ một thói quen đến nhiều nguy cơ bệnh tật

Khói thuốc lá chứa hàng nghìn hóa chất, trong đó có nhiều chất độc và chất gây ung thư. Khi xâm nhập vào cơ thể, các chất này có thể gây tổn thương nhiều cơ quan, làm tăng nguy cơ mắc các bệnh lý nghiêm trọng.

Đối với hệ hô hấp, hút thuốc là nguyên nhân hàng đầu của COPD, đồng thời làm tăng nguy cơ ung thư phổi và nhiều loại ung thư khác. Đối với hệ tim mạch, các chất độc trong khói thuốc thúc đẩy quá trình xơ vữa động mạch, gây tổn thương thành mạch, làm tăng nguy cơ hình thành huyết khối, từ đó dẫn đến nhồi máu cơ tim, đột quỵ. Người mắc tăng huyết áp, đái tháo đường nếu tiếp tục hút thuốc cũng phải đối mặt với nguy cơ biến chứng tim mạch cao hơn. Đây là vấn đề đáng lưu ý trong bối cảnh các bệnh không lây nhiễm đang ngày càng tạo gánh nặng lớn cho sức khỏe cộng đồng.

Tại Hà Tĩnh, kết quả nghiên cứu năm 2024 cho thấy tỷ lệ sử dụng thuốc lá ở người từ 15 tuổi trở lên là 13,7%. Dù tỷ lệ này cần tiếp tục được theo dõi qua các cuộc điều tra định kỳ, con số trên cho thấy công tác phòng, chống tác hại thuốc lá vẫn cần được duy trì thường xuyên, nhất là tại cộng đồng và cơ sở y tế.

Anh Nguyễn Huy H., ở xã Cẩm Xuyên, từng hút thuốc trong nhiều năm. Anh cho biết trước đây mình bắt đầu hút chỉ với vài điếu mỗi ngày, sau đó dần trở thành thói quen khó bỏ. 

“Trước đây tôi chưa thực sự quan tâm đến tác hại của thuốc lá. Khi được cán bộ y tế tuyên truyền và chứng kiến nhiều người mắc các bệnh về phổi, tim mạch, tôi bắt đầu lo cho sức khỏe của mình. Trong gia đình còn có vợ, con và người lớn tuổi nên tôi nhận ra việc mình hút thuốc cũng ảnh hưởng đến những người sống cùng. Tôi đang cố gắng giảm dần và hướng đến bỏ thuốc hoàn toàn”, anh H. chia sẻ.

Việc bỏ thuốc không phải lúc nào cũng dễ dàng. Nicotine trong thuốc lá gây lệ thuộc, khiến người hút có thể xuất hiện cảm giác thèm thuốc, bồn chồn, khó chịu hoặc mất tập trung khi ngừng sử dụng. Vì vậy, nhiều người cần có sự hỗ trợ của gia đình và nhân viên y tế trong quá trình cai thuốc.

Bảo vệ sức khỏe từ một môi trường không khói thuốc

Theo Bác sỹ CK I Trần Thị Thu Phương - Phụ trách khoa Phòng chống bệnh không lây nhiễm, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật Hà Tĩnh: không nên xem tác hại của thuốc lá chỉ là vấn đề của người trực tiếp hút thuốc. Khói thuốc thụ động chứa nhiều chất độc hại và có thể gây ảnh hưởng đến sức khỏe của những người xung quanh. Trẻ em thường xuyên tiếp xúc với khói thuốc có nguy cơ mắc các bệnh đường hô hấp, viêm tai giữa và hen suyễn nặng hơn. Phụ nữ mang thai tiếp xúc với khói thuốc cũng có thể gặp những nguy cơ bất lợi đối với thai kỳ và sự phát triển của trẻ.

“Không hút thuốc trong nhà và những không gian sinh hoạt chung là cách hiệu quả nhất để bảo vệ người thân khỏi khói thuốc. Việc mở cửa sổ hay bật quạt không thể bảo đảm loại bỏ hoàn toàn nguy cơ phơi nhiễm”, bác sĩ Phương khuyến cáo.

Theo bác sĩ, bỏ thuốc lá mang lại lợi ích ở mọi độ tuổi. Ngay cả những người đã hút thuốc trong nhiều năm vẫn có thể cải thiện sức khỏe khi ngừng hút. Quá trình cai thuốc cần sự quyết tâm của người hút, sự đồng hành của gia đình và hỗ trợ chuyên môn khi cần thiết. 

Trong phòng, chống bệnh không lây nhiễm, kiểm soát các yếu tố nguy cơ là một trong những giải pháp quan trọng. Bên cạnh dinh dưỡng hợp lý, tăng cường hoạt động thể lực và hạn chế rượu bia, giảm sử dụng thuốc lá có thể góp phần phòng ngừa nhiều bệnh lý nguy hiểm.

Tại Hà Tĩnh, phòng, chống tác hại thuốc lá tiếp tục được gắn với quản lý các bệnh không lây nhiễm tại cơ sở y tế, trong đó chú trọng tư vấn cai thuốc và xây dựng môi trường không khói thuốc. Từ bệnh viện, trường học đến mỗi gia đình, hạn chế khói thuốc là một trong những cách thiết thực để giảm nguy cơ bệnh tật cho cộng đồng.

                                                              Đoàn Loan


Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết
Khảo sát
Bạn cảm thấy chất lượng dịch vụ y tế do ngành Y tế Hà Tĩnh cung cấp như thế nào?
BẢN ĐỒ TỈNH HÀ TĨNH
Thống kê truy cập
Hôm nay : 18.818
Tháng 11 : 183.185
Năm 2026 : 2.599.552
Năm trước : 2.270.356
Tổng số : 16.697.192