35 năm hút thuốc lá, người đàn ông đối mặt với nhiều bệnh lý cột sống

Nhiều năm nay, anh L. thường xuyên xuất hiện những cơn đau âm ỉ vùng thắt lưng. Ban đầu, các triệu chứng chỉ xuất hiện từng đợt, nhất là sau khi lao động hoặc vận động nhiều. Tuy nhiên, về sau, cơn đau xuất hiện thường xuyên hơn, kèm theo tình trạng tê mỏi chân, khiến việc đi lại, sinh hoạt hằng ngày gặp nhiều khó khăn. Anh đã nhiều lần đi khám và được bác sĩ tư vấn điều trị, đồng thời khuyến cáo từ bỏ thuốc lá. Tuy nhiên, sau hơn 35 năm hút thuốc, việc cai thuốc đối với anh không dễ dàng. Thói quen hút thuốc kéo dài, cùng với các bệnh lý nền, khiến tình trạng sức khỏe ngày càng phức tạp.

Bác sỹ Bệnh viện Đa khoa tỉnh Hà Tĩnh phẫu thuật bệnh lý cột sống cho T.Q.L.

Khi cơn đau tăng dần, anh L. tự sử dụng nhiều loại thuốc cả đông y và tây y với mong muốn giảm đau. Tuy nhiên, các triệu chứng không cải thiện rõ rệt. Đến khi việc đi lại trở nên khó khăn, người bệnh mới đến Bệnh viện Đa khoa tỉnh để được thăm khám chuyên sâu. Kết quả kiểm tra cho thấy bệnh nhân mắc nhiều bệnh lý cùng lúc: vôi hóa động mạch chủ bụng, thoái hóa cột sống thắt lưng, thoát vị đĩa đệm, loãng xương cột sống thắt lưng và trượt đốt sống L4 độ 1. Ngoài ra, qua thăm khám, các bác sĩ còn phát hiện bệnh nhân có sỏi niệu quản bên phải. Bệnh nhân có tiền sử tăng huyết áp và bệnh lý tim mạch, đồng thời hút thuốc lá trong thời gian rất dài. Đây là những yếu tố khiến quá trình đánh giá và điều trị trở nên phức tạp hơn so với những trường hợp chỉ mắc đơn thuần một bệnh lý cơ xương khớp.

Bác sĩ Đinh Văn Bình, Phó Trưởng khoa Chấn thương chỉnh hình-Bỏng, Bệnh viện Đa khoa tỉnh Hà Tĩnh cho biết bệnh nhân tương đối phức tạp do có nhiều bệnh lý kết hợp, trong đó đáng chú ý là bệnh lý cột sống và sỏi niệu quản. Sau khi thăm khám, thực hiện các xét nghiệm, đo điện cơ, siêu âm và chụp X-quang, các bác sĩ xây dựng phương án điều trị theo từng giai đoạn nhằm bảo đảm an toàn cho người bệnh.

Theo bác sĩ Bình, người bệnh hút thuốc lá lâu năm, đồng thời có bệnh nền tim mạch và tăng huyết áp, nên quá trình gây mê, phẫu thuật cũng như hồi phục sau mổ cần được theo dõi chặt chẽ. Hút thuốc kéo dài có thể ảnh hưởng đến chức năng hô hấp, tuần hoàn và khả năng lành thương, qua đó làm tăng thêm những khó khăn trong quá trình điều trị và phục hồi. Đối với bệnh lý cột sống, bệnh nhân không chỉ bị thoái hóa mà còn có thoát vị đĩa đệm, loãng xương và trượt đốt sống.

Các khớp thường gặp cột sống (thoái hoá hoặc bệnh đĩa đệm), khớp gối, khớp hông, khớp háng..

Nói đến tác hại của thuốc lá, nhiều người thường nghĩ trước tiên đến các bệnh lý về phổi. Tuy nhiên, khói thuốc chứa hàng nghìn hóa chất, trong đó có nhiều chất độc hại, có thể tác động đến nhiều cơ quan trong cơ thể. Hút thuốc lá kéo dài là một trong những yếu tố nguy cơ quan trọng đối với bệnh tim mạch, bệnh phổi mạn tính và nhiều loại ung thư. Bên cạnh đó, thuốc lá cũng có liên quan đến sức khỏe của hệ cơ xương khớp và quá trình phục hồi của người bệnh sau phẫu thuật.

Theo các chuyên gia, nicotine và nhiều chất độc trong khói thuốc có thể ảnh hưởng đến tuần hoàn máu và quá trình chuyển hóa xương. Ở người hút thuốc lâu năm, nguy cơ giảm mật độ xương, loãng xương và gãy xương có thể gia tăng. Hút thuốc cũng được xem là một yếu tố bất lợi đối với quá trình liền xương và phục hồi sau một số can thiệp phẫu thuật. Thoái hóa cột sống là bệnh lý có nhiều yếu tố liên quan, trong đó có tuổi tác, đặc điểm nghề nghiệp, vận động, chấn thương, yếu tố cơ địa và nhiều bệnh lý khác. Tuy nhiên, hút thuốc lá lâu năm là một yếu tố nguy cơ có thể làm sức khỏe tổng thể xấu đi và tạo thêm bất lợi cho quá trình điều trị.

Đặc biệt, ở người đã có bệnh lý xương khớp, tiếp tục hút thuốc có thể khiến việc kiểm soát các yếu tố nguy cơ trở nên khó khăn hơn. Vì vậy, bỏ thuốc lá được xem là một trong những thay đổi quan trọng nhằm bảo vệ sức khỏe lâu dài.

Từ thực tế điều trị, bác sĩ Đinh Văn Bình, Phó Trưởng khoa Chấn thương chỉnh hình-Bỏng, Bệnh viện Đa khoa tỉnh Hà Tĩnh khuyến cáo người dân cần chủ động kiểm tra sức khỏe xương khớp khi xuất hiện các dấu hiệu bất thường. Đau lưng kéo dài, đau tăng dần, đau lan xuống chân, tê bì hoặc yếu chân, hạn chế vận động… có thể là biểu hiện của nhiều bệnh lý khác nhau. Người bệnh không nên tự mua thuốc điều trị kéo dài mà cần đến cơ sở y tế để được thăm khám, chẩn đoán nguyên nhân. Đối với những người có nguy cơ loãng xương, đặc biệt người lớn tuổi, người hút thuốc lá lâu năm, người có tiền sử gia đình mắc loãng xương hoặc phụ nữ trong giai đoạn tiền mãn kinh, mãn kinh, việc đánh giá sức khỏe xương cần được quan tâm.

Theo Tổ chức Y tế thế giới (WHO), thuốc lá gây ra hơn 8 triệu ca tử vong mỗi năm trên toàn cầu, trong đó có khoảng 1,3 triệu người không hút thuốc nhưng phải chịu tác động của khói thuốc thụ động.

Tại Việt Nam, sử dụng thuốc lá vẫn là một trong những yếu tố nguy cơ quan trọng của các bệnh không lây nhiễm. Tác hại của thuốc lá không xuất hiện ngay lập tức mà thường tích lũy qua nhiều năm. Chính vì vậy, nhiều người chỉ nhận thấy hậu quả khi đã xuất hiện bệnh lý rõ rệt.

Câu chuyện của người đàn ông 55 tuổi sau hơn 35 năm hút thuốc cho thấy một thực tế: tác hại của thuốc lá không chỉ nằm ở những căn bệnh có thể nhìn thấy trước mắt, mà còn có thể tạo thêm nhiều yếu tố bất lợi cho sức khỏe tổng thể, trong đó có sức khỏe xương khớp và khả năng hồi phục khi điều trị.

Bỏ thuốc lá ở bất kỳ thời điểm nào cũng có ý nghĩa đối với sức khỏe. Với những người đã hút thuốc trong nhiều năm, việc cai thuốc có thể không dễ dàng, nhưng sự hỗ trợ của gia đình, nhân viên y tế và các chương trình tư vấn cai nghiện thuốc lá có thể giúp tăng khả năng thành công. Đừng đợi đến khi những cơn đau khiến cơ thể không còn vận động bình thường mới thay đổi. Chủ động bỏ thuốc lá, khám sức khỏe định kỳ và điều trị sớm các bất thường về xương khớp chính là cách thiết thực để bảo vệ khả năng vận động và chất lượng cuộc sống về lâu dài.

Nhật Thắng