Phát hiện sớm – Điều trị kịp thời để ngăn ngừa xơ gan, ung thư gan

Anh Phạm Văn Hùng (52 tuổi, phường Hải Ninh, tỉnh Hà Tĩnh) đang nằm điều trị tại khoa Truyền nhiễm- Bệnh viện Đa khoa (ĐK) Hà Tĩnh chia sẻ: "Khoảng hơn một tháng nay tôi thường xuyên mệt mỏi, ăn uống kém, trên da xuất hiện nhiều mảng đỏ nên quyết định đến bệnh viện kiểm tra. Tôi từng được phát hiện mắc viêm gan B và điều trị nhiều năm, nhưng thấy sức khỏe ổn định nên đã tự ý ngừng thuốc hơn hai năm nay, cũng không đi tái khám. Chị gái tôi cũng bị xơ gan nhiều năm nay nên khi biết kết quả lần này tôi rất lo lắng."

Bác sĩ CKI Đặng Thị Hằng, Khoa Truyền nhiễm, Bệnh viện ĐK Hà Tĩnh thăm khám và tư vấn điều trị cho bệnh nhân Hùng mắc viêm gan vi rút

Bác sĩ chuyên khoa I Đặng Thị Hằng, Khoa Truyền nhiễm, Bệnh viện ĐK Hà Tĩnh, người trực tiếp điều trị cho bệnh nhân Hùng cho biết: Sau khi thăm khám và thực hiện các xét nghiệm chuyên sâu, xác định tải lượng vi rút viêm gan B trong máu của anh Hùng lên tới 95 triệu IU/ml, cao gấp nhiều lần ngưỡng cần điều trị; các chỉ số men gan cũng tăng cao, cho thấy gan đang bị tổn thương và bệnh đã có dấu hiệu tiến triển.

Theo Tổ chức Y tế Thế giới, viêm gan vi rút vẫn là một trong những nguyên nhân gây tử vong hàng đầu trên toàn cầu. Báo cáo năm 2026 cho thấy thế giới hiện có khoảng 240 triệu người nhiễm viêm gan B mạn tính, 47 triệu người nhiễm viêm gan C mạn tính và mỗi năm có khoảng 1,34 triệu ca tử vong liên quan đến viêm gan vi rút, chủ yếu do xơ gan và ung thư gan. Tại Việt Nam, ước tính có khoảng 6,5 triệu người nhiễm viêm gan B, gần 1 triệu người nhiễm viêm gan C. Mỗi năm, viêm gan B gây khoảng 26.700 ca tử vong, viêm gan C gây khoảng 3.800 ca tử vong. Hai bệnh này là nguyên nhân của khoảng 90% số ca ung thư gan trên cả nước. Việt Nam vẫn nằm trong nhóm quốc gia có tỷ lệ mắc và tử vong do ung thư gan cao trên thế giới.

Tại Hà Tĩnh, số người mắc các bệnh lý về gan trên địa bàn vẫn có xu hướng gia tăng. Mỗi năm, Bệnh viện ĐK tỉnh tiếp nhận điều trị trên 400 bệnh nhân ung thư gan. Phòng Tư vấn, quản lý và điều trị viêm gan vi rút B, C của bệnh viện đang quản lý, cấp thuốc điều trị ngoại trú cho hơn 1.000 bệnh nhân. Tuy nhiên, số ca nhiễm được phát hiện và điều trị còn rất thấp. Cùng với đó, tình trạng bệnh nhân không tuân thủ phác đồ điều trị, tự ý uống các loại thuốc không rõ nguồn gốc đã gây ra hậu quả nghiêm trọng cho chính sức khỏe, tính mạng của người bệnh cũng như gánh nặng cho gia đình và ngành y tế.

Phòng Tư vấn, quản lý và điều trị viêm gan vi rút B, C của Bệnh viện Đa khoa tỉnh Hà Tĩnh đang quản lý, cấp thuốc điều trị ngoại trú cho hơn 1.000 bệnh nhân

“Khi bệnh nhân viêm gan bỏ thuốc hoặc không tuân thủ theo phác đồ điều trị của bác sĩ, vi rút viêm gan có thể hoạt động mạnh hơn gây ra tổn thương nghiêm trọng cho gan, dẫn đến các biến chứng như xơ gan hoặc ung thư gan. Nếu bệnh nhân dùng thuốc không đều đặn hoặc tự ý ngừng thuốc, vi rút có thể phát triển khả năng kháng thuốc, về sau khiến cho việc điều trị trở nên khó khăn và ít hiệu quả hơn. Khi không điều trị đúng cách, người mắc bệnh viêm gan có thể lây truyền cho người khác qua đường máu hoặc quan hệ tình dục”, bác sĩ Hằng nhấn mạnh. 

Theo bác sĩ Hằng, phần lớn trường hợp xơ gan, ung thư gan có thể được phòng ngừa nếu người bệnh được phát hiện và điều trị từ sớm. Điều trị viêm gan B giúp ức chế sự nhân lên của vi rút, bảo vệ tế bào gan và hạn chế tiến triển thành xơ gan, ung thư gan; trong khi đó, viêm gan C hiện có thể điều trị khỏi với tỷ lệ trên 95% nếu được phát hiện sớm và điều trị đúng phác đồ.

Để phòng, chống viêm gan vi rút hiệu quả, ngành y tế khuyến cáo người dân chủ động xét nghiệm viêm gan B, C khi khám sức khỏe định kỳ hoặc thuộc nhóm nguy cơ cao; tuân thủ điều trị và tái khám đúng hẹn nếu đã mắc bệnh. Phụ nữ mang thai cần được xét nghiệm viêm gan B ngay từ lần khám thai đầu tiên để được tư vấn và điều trị dự phòng lây truyền từ mẹ sang con khi cần thiết. Trẻ sơ sinh cần được tiêm vắc xin viêm gan B trong 24 giờ đầu sau sinh và tiêm đầy đủ các mũi tiếp theo theo Chương trình Tiêm chủng mở rộng. Bên cạnh đó, mỗi người cần thực hiện lối sống lành mạnh, không dùng chung kim tiêm hoặc các vật dụng có nguy cơ tiếp xúc với máu như dao cạo râu, bàn chải đánh răng, bấm móng tay; thực hiện truyền máu và các thủ thuật y tế an toàn; quan hệ tình dục an toàn và chủ động tiêm vắc xin viêm gan B nếu chưa có miễn dịch.

                                                                                                  Đoàn Loan