Không chủ quan khi bị chó, mèo cắn, cào
Bệnh dại có tỷ lệ tử vong gần như 100% khi đã phát bệnh, nhưng hoàn toàn có thể phòng ngừa nếu người dân chủ động tiêm phòng cho vật nuôi và điều trị dự phòng kịp thời sau phơi nhiễm.
Theo thống kê từ đầu năm đến nay, cả nước ghi nhận 50 trường hợp tử vong do bệnh dại tại 19 tỉnh, thành phố. Đáng lưu ý, hầu hết các trường hợp tử vong không tiêm vắc-xin điều trị dự phòng sau khi bị chó, mèo cắn, cào. Tâm lý chủ quan, cho rằng chó, mèo nhà nuôi hoặc tại thời điểm cắn không có biểu hiện bất thường là một trong những nguyên nhân khiến người dân bỏ qua thời điểm phòng bệnh hiệu quả.

Chị Nguyễn Thị Thủy, ở thôn Thạch Vĩnh, xã Toàn Lưu tiêm vắc xin phòng dại tại Phòng khám Trung tâm Kiểm soát bệnh tật Hà Tĩnh
Tại Hà Tĩnh, từ đầu năm đến nay chưa ghi nhận trường hợp mắc bệnh dại. Tuy nhiên, số người phải tiêm phòng dại sau khi bị động vật cắn, đặc biệt là chó cắn, vẫn ở mức cao. Theo tổng hợp của ngành Y tế, toàn tỉnh đã có gần 2.500 trường hợp đi tiêm phòng dại, trong đó gần 80% bị chó cắn.
Chủ quan với chó, mèo nhà nuôi: nguy cơ không thể xem nhẹ
Mới đây, chị Nguyễn Thị Thủy, ở thôn Thạch Vĩnh, xã Toàn Lưu, bị mèo nhà nuôi cắn 3 vết vào bàn tay. Ngay sau khi sơ cứu, chị đến Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh để được tư vấn và tiêm phòng dại.
Trái lại, anh Trần Bá Sơn, ở xã Cẩm Hòa, sau khi bị chó nhà nuôi cắn đã không đi tiêm phòng vì cho rằng không đáng lo. Khoảng một tháng sau, con chó có biểu hiện tiêu chảy rồi chết. Lo lắng trước nguy cơ mắc bệnh, anh mới đến Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh để được tư vấn và tiêm phòng.
“Tôi cứ nghĩ con chó nhỏ, nhà mình nuôi, cắn thì không ảnh hưởng gì. Bây giờ chó chết, tôi sợ quá nên đi tiêm, càng nghĩ càng thấy mình quá chủ quan đối với sức khỏe và tính mạng của bản thân”, anh Sơn chia sẻ.
Theo BS. Đặng Công Dũng, Trưởng phòng khám, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh, vi-rút dại có thể xâm nhập vào cơ thể người qua vết cắn, vết cào hoặc vết liếm của động vật mắc bệnh dại (chó, mèo và các loại động vật có vú thường có xu hương đưa chân chạm vào miệng, liếm chân hoặc mút chân).
Điều đáng lo ngại là nhiều người vẫn đánh giá thấp nguy cơ từ chó, mèo nuôi trong gia đình. Thậm chí, một số trường hợp cho rằng nếu vật nuôi đã được tiêm vắc-xin phòng dại hoặc tại thời điểm cắn, cào con vật không có biểu hiện bất thường thì không cần tiêm phòng.
Thực tế, việc tiêm vắc-xin cho chó, mèo giúp giảm nguy cơ mắc bệnh dại nhưng không đồng nghĩa với việc nguy cơ được loại trừ hoàn toàn. Trong khi đó, bệnh dại khi đã phát bệnh gần như không thể cứu chữa.
Đặc biệt, thời điểm xuất hiện triệu chứng ở động vật không phải là căn cứ để người bị phơi nhiễm chờ đợi mới đi tiêm phòng. Nếu vi-rút đã xâm nhập và tiến triển đến hệ thần kinh trung ương, cơ hội điều trị dự phòng hiệu quả sẽ không còn.

Xử trí đúng sau khi bị chó, mèo cắn, cào
Bệnh dại hiện chưa có thuốc điều trị đặc hiệu khi bệnh đã phát. Vì vậy, điều trị dự phòng sau phơi nhiễm có vai trò quyết định trong việc ngăn chặn bệnh tiến triển.
Khi bị chó, mèo cắn, cào hoặc liếm vào vùng da bị tổn thương, người dân cần rửa ngay và thật kỹ vết thương bằng nước sạch và xà phòng trong khoảng 15 phút. Nếu không có xà phòng, cần xối rửa kỹ bằng nước sạch. Sau đó, có thể sát khuẩn bằng cồn 70%, cồn iod hoặc Povidone Iodine; hạn chế làm dập vết thương và không băng kín.
Sau sơ cứu, người bị chó, mèo cắn, cào cần đến ngay cơ sở y tế để được đánh giá nguy cơ và tư vấn tiêm vắc-xin phòng dại, sử dụng huyết thanh kháng dại khi có chỉ định. Không tự ý bỏ tiêm hoặc trì hoãn việc điều trị dự phòng để chờ theo dõi con vật.
Người dân cũng không nên tự điều trị bằng thuốc nam hoặc tìm đến thầy lang để chữa bệnh dại. Những cách làm này không có khả năng thay thế các biện pháp dự phòng y khoa và có thể khiến người bệnh bỏ lỡ thời điểm bảo vệ tính mạng.
Để phòng bệnh dại từ sớm, người dân cần thực hiện đầy đủ việc tiêm vắc-xin phòng dại cho chó, mèo nuôi và tiêm nhắc lại theo khuyến cáo của ngành thú y; không thả rông vật nuôi. Khi đưa chó ra nơi công cộng cần thực hiện các biện pháp quản lý phù hợp, trong đó có đeo rọ mõm theo quy định. Đồng thời, không trêu chọc, đùa nghịch hoặc tiếp xúc thiếu an toàn với chó, mèo.
Thu Hòa

